CanhTuong.comCảnh Tượng
Cực quang và cảnh tượng thế giới

Hoa sa mạc nở sau mưa: vì sao năm có năm không và đi lúc nào cho kịp

Sa mạc chỉ phủ hoa vào những năm mưa nhiều, mỗi lần vài tuần. Cách đọc tin mưa để đoán năm có hoa, giờ hoa mở cánh, đứng đâu ngắm và vì sao không được bước vào thảm hoa.

Desert valley carpeted with orange and purple wildflowers after rain, dry hills behind, one small figure in a pink shirt kneeling on a trail edge, close foreground flowers

Hoa sa mạc nở thành thảm chỉ vào những năm mùa mưa mát trước đó mưa nhiều và đều hơn hẳn bình thường, thường vài tuần đến hơn một tháng sau những trận mưa ấy, và mỗi đợt chỉ rực trong khoảng vài tuần; vì thế không có lịch cố định, bạn phải theo tin mưa và tin hoa của nơi định đến trong chính năm đó, rồi đi ngay khi người địa phương báo hoa đang lên. Ở những nơi nổi tiếng về cảnh này, đợt hoa hay rơi vào cuối mùa đông sang mùa xuân của bán cầu nơi đó.

Năm không có mưa, cùng thung lũng ấy chỉ là đá và bụi, người đến sẽ không hình dung nổi những tấm ảnh đã xem. Đó cũng là cái hay của cảnh này: nó hiếm thật, và khi đến thì đến rất nhanh. Bài này nói cách đoán năm có hoa, giờ nào trong ngày cánh hoa mở, nên đứng ở kiểu chỗ nào, và giữ cho thảm hoa còn nguyên cho người sau.

Cảnh sa mạc phủ hoa là gì, và vì sao năm có năm không

Đất sa mạc giữ trong nó hạt giống của rất nhiều loài hoa dại, có hạt nằm chờ nhiều năm. Chúng chỉ nảy mầm khi có đủ mưa trong mùa mát, đủ ấm sau đó, và không bị một đợt gió nóng làm héo giữa chừng. Khi mọi thứ trùng hợp, hàng triệu cây cùng mọc và cùng nở trong vài tuần, phủ thung lũng bằng những mảng màu vàng, cam, tím, trắng, xen nhau như ai rải bột màu.

Mỗi vùng có một nhịp riêng. Có nơi vài năm mới có một mùa hoa lớn, có nơi gần năm nào cũng có hoa nhưng chỉ vài năm mới phủ kín. Một năm mưa dồn vào một trận lớn rồi khô hẳn thường không cho hoa đẹp bằng một năm mưa vừa phải mà đều. Mưa quá muộn cũng không giúp, vì cây chưa kịp lớn thì nắng hè đã tới.

Một điều nữa ít ai nói: mùa hoa sa mạc không chỉ là hoa. Theo sau là ong, bướm, sâu, thằn lằn, chim, cả một vòng sống ngắn ngủi. Đi chậm trên lối mòn vào buổi sáng, bạn sẽ thấy những thứ mà người chạy xe lướt qua không bao giờ thấy.

Đoán năm có hoa và tuần nên đi

Không ai báo trước được ba tháng, nhưng có những tín hiệu đọc được từ xa:

  • Mùa mưa mát năm đó nhiều hơn hẳn bình thường: tin thời tiết của nơi đó nói về mưa lớn bất thường trong mùa đông hay đầu mùa mát là tín hiệu đầu tiên.
  • Sườn đồi "xanh lên": vài tuần sau mưa, ảnh người địa phương chụp cho thấy đồi phủ một lớp xanh mờ của cây non. Từ lúc xanh đến lúc nở thường thêm vài tuần.
  • Bản tin hoa của vườn quốc gia, khu bảo tồn hay chính quyền địa phương: nhiều nơi cập nhật hằng tuần trong mùa, ghi khu nào đã nở, khu nào đang lên. Đây là nguồn đáng tin nhất.
  • Thấp nở trước, cao nở sau: những thung lũng thấp, ấm thường nở trước, sườn đồi cao hơn nở muộn hơn vài tuần. Lỡ ở dưới thấp thì lên cao.

Nếu có thể, giữ cho chuyến đi linh hoạt vài ngày, đặt chỗ có thể đổi. Đợt hoa đẹp nhất ở một thung lũng có khi chỉ kéo dài hơn một tuần trước khi một đợt nắng nóng hay gió khô làm cánh hoa héo hàng loạt. Một tuần sớm thì thấy cây toàn nụ, một tuần muộn thì thấy đồi vàng úa.

Giờ nào trong ngày hoa đẹp nhất

Nhiều loài hoa chỉ mở khi có nắng. Ở nhiều vùng sa mạc, những loài cúc dại khép cánh vào buổi sớm, ngày âm u hay cuối chiều, chỉ mở rộng khi nắng đã lên vài tiếng. Đến lúc sáu giờ sáng như đi ngắm bình minh có khi chỉ thấy những nụ hoa khép kín. Khung giờ đẹp thường từ khoảng giữa buổi sáng đến đầu giờ chiều.

Hoa quay mặt về phía mặt trời. Một số loài nghiêng mặt hoa theo nắng. Nếu bạn đứng nhìn ngược về phía mặt trời, sẽ chỉ thấy lưng hoa nhạt màu. Người quen đi hay nói: đi sao cho mặt trời ở sau lưng mình, thảm hoa sẽ nhìn thẳng vào bạn.

Ngày gió lớn, hoa cúi rạp. Sa mạc hay có gió buổi chiều. Gió làm cánh hoa rung nhoè khi chụp và làm cát bụi bay. Sáng thường lặng gió hơn, nên quãng chín giờ đến trưa vừa có hoa mở vừa ít gió.

Mây trôi qua là hoa khép lại. Một đám mây lớn che nắng mười lăm phút là có loài đã bắt đầu khép cánh, nắng trở lại thì mở dần. Ngày nắng mây xen kẽ, đừng vội kết luận hoa đã tàn; ngồi chờ đám mây đi qua rồi nhìn lại cùng một sườn đồi, nhiều khi màu bật lên rõ hơn hẳn.

Trời sau mưa nhẹ thì thơm. Nếu gặp một trận mưa lất phất trong mùa hoa, hãy ra ngoài ngay sau đó. Mùi đất ẩm và mùi hoa ở sa mạc sau mưa là thứ nhiều người nhớ lâu hơn cả màu sắc.

Đứng ở đâu để thấy thảm hoa

Nhìn từ mặt đất, hoa dại thường thưa hơn ảnh. Những tấm ảnh "phủ kín cả đồi" hay được chụp từ một chỗ hơi cao nhìn xiên xuống, khi khoảng trống giữa các cây bị che khuất. Vì vậy chỗ đứng tốt là một gò đất, một lối mòn chạy ngang sườn đồi, một điểm dừng xe có tầm nhìn qua thung lũng. Đứng thẳng dưới chân, bạn thấy từng bông; lên cao một chút, bạn thấy cả tấm thảm.

Đi vào trong lối mòn để nhìn cận cảnh thì cúi thấp, ngồi xổm bên mép lối mòn, chứ không cần bước vào giữa hoa. Ở tầm mắt gần mặt đất, một mảng hoa nhỏ hai bên lối đi cũng thành một biển màu. Mang ống nhòm nhỏ nếu muốn nhìn những sườn đồi xa mà không phải đi đến.

Đến trước khung giờ hoa mở chừng một tiếng để đi bộ vào chỗ đứng khi trời còn mát, ở lại đến đầu giờ chiều. Mùa hoa là lúc đông người nhất ở những nơi vốn vắng, bãi đỗ xe hay quá tải vào cuối tuần, nên đi ngày thường nếu có thể, và đỗ xe đúng chỗ, không tấp vào lề đè lên hoa ven đường.

Một buổi sáng trong thung lũng hoa, kể theo giờ

Hình dung hai chị em đến một vùng sa mạc vào năm người ta báo có mùa hoa lớn. Bảy giờ sáng, trời mát, cả thung lũng trông xanh xám, những bông cúc dại khép chặt như nắm tay. Người em hơi thất vọng. Hai chị em đi bộ dọc lối mòn lên một gò đất, ngồi ăn sáng, nhìn nắng bò dần từ đỉnh đồi xuống đáy thung.

Chín giờ, chỗ nắng chạm trước bắt đầu đổi màu, từng mảng vàng cam bật ra như ai lật một tấm thảm. Đến mười giờ, cả sườn đồi phía đối diện, phía nắng chiếu thẳng, đã phủ màu. Còn sườn bên này, nơi hai chị em đứng, vẫn nhạt hơn vì hoa đang quay mặt về phía mặt trời, tức là quay lưng lại. Họ đi vòng sang lối mòn bên kia, để nắng ở sau lưng, và thảm hoa nhìn thẳng vào họ.

Gần trưa, gió bắt đầu thổi, bụi bay, cánh hoa rung. Hai chị em ngồi xuống mép lối mòn, cúi sát mặt đất: ong lượn quanh từng bông, một con thằn lằn nhỏ nằm phơi trên đá. Một giờ chiều trời đã nóng rát, họ quay ra xe, uống gần hết chai nước thứ hai. Chiều hôm đó đi ngang lại thung lũng, nhiều bông đã khép cánh. Cái họ học được là thảm hoa sa mạc có giờ mở cửa của nó, và giờ ấy không phải lúc bình minh.

An toàn ở sa mạc mùa hoa: làm dở và làm được

Mùa hoa thường là mùa sa mạc dễ chịu nhất trong năm, vì thế nhiều người chủ quan.

Làm dởLàm được
Mang một chai nước nhỏ cho cả buổiMang nhiều nước hơn bạn nghĩ cần, uống đều dù chưa khát; trưa sa mạc nóng nhanh dù sáng mát
Đi bộ ra xa lối mòn tìm mảng hoa đẹp hơnTheo lối mòn có đánh dấu, ghi nhớ đường về; sa mạc nhìn đâu cũng giống nhau
Đỗ xe, ngồi nghỉ dưới lòng suối cạnTránh lòng suối cạn khi trời có mây giông ở thượng nguồn; nước lũ có thể ập tới dù chỗ bạn không mưa
Thò tay vào bụi rậm, khe đáNhìn kỹ trước khi đặt tay, ngồi; mùa hoa cũng là mùa rắn, bò cạp ra hoạt động
Đi đường đất xa không báo aiĐổ đầy xăng, báo người khác lộ trình, biết chỗ có sóng điện thoại gần nhất

Đội mũ rộng vành, mặc áo dài tay mỏng, bôi kem chống nắng, đeo kính râm. Giày kín cổ tốt hơn dép vì cát nóng và có gai. Nếu thấy đầu choáng, buồn nôn, ngừng ra mồ hôi giữa nắng, vào chỗ râm, uống nước và nghỉ ngay; nặng hơn thì gọi cấp cứu theo số khẩn cấp của nước sở tại.

Chụp hoa bằng điện thoại mà không giẫm lên hoa

Một thảm hoa bị giẫm thành lối mòn mới chỉ sau một cuối tuần đông người, và cây non bị giẫm thì không ra hạt cho những năm sau. Cách chụp đẹp mà vẫn ở trên lối đi:

  1. Ngồi xổm ở mép lối mòn, hạ điện thoại xuống sát tầm hoa, chạm lấy nét vào bông gần nhất; phía sau sẽ nhoè thành biển màu.
  2. Chụp toàn cảnh từ chỗ cao, đặt người nhỏ đứng trên lối mòn, không cần đứng giữa hoa.
  3. Nắng trưa gắt làm màu hoa cháy; kéo phơi sáng xuống một chút, hoặc chụp những mảng hoa trong bóng mây trôi.
  4. Muốn có ảnh người giữa hoa, chọn chỗ lối mòn len giữa hai mảng hoa, đứng trên lối mòn, chụp xiên cho hoa che chân.
  5. Không nằm, không ngồi lên thảm hoa, không bẻ hoa làm vòng; ở nhiều nơi đây là việc bị cấm và bị phạt.

Không cần mang theo chó, không cần lái xe ra khỏi đường, không cần đi tìm "chỗ không ai đến". Những vùng hoa đẹp nhất thường đã có lối mòn; người trông coi dựng chúng chính để bạn ngắm được mà hoa vẫn còn cho mùa sau.

Câu hỏi thường gặp

Hoa sa mạc nở vào tháng mấy?

Không có tháng cố định, vì hoa chỉ phủ thảm vào những năm mùa mưa mát trước đó mưa nhiều và đều. Ở những nơi nổi tiếng về cảnh này, đợt hoa thường rơi vào cuối mùa đông sang mùa xuân của bán cầu nơi đó, vài tuần đến hơn một tháng sau những trận mưa lớn.

Một đợt hoa sa mạc kéo dài bao lâu?

Ở một thung lũng cụ thể, đợt hoa đẹp nhất thường chỉ kéo dài vài tuần, có khi hơn một tuần trước khi nắng nóng hay gió khô làm héo hàng loạt. Thung lũng thấp nở trước, sườn cao nở sau, nên cả vùng có thể kéo dài lâu hơn.

Làm sao biết năm nay sa mạc có nở hoa không?

Theo dõi tin mưa của mùa mát năm đó ở nơi định đến, xem ảnh người địa phương báo đồi đã xanh lên chưa, và đọc bản tin hoa hằng tuần của vườn quốc gia hay khu bảo tồn. Khi những nguồn đó báo hoa đang lên thì nên đi ngay.

Giờ nào hoa sa mạc nở đẹp nhất?

Nhiều loài hoa sa mạc chỉ mở cánh khi đã có nắng vài tiếng, nên khung giờ đẹp thường từ khoảng giữa buổi sáng đến đầu giờ chiều. Sớm quá thì hoa còn khép, chiều muộn và ngày âm u hoa cũng khép lại. Đi sao cho mặt trời ở sau lưng để thấy mặt hoa.

Đi ngắm hoa sa mạc cần chú ý an toàn gì?

Mang nhiều nước, mũ rộng vành, kem chống nắng và giày kín. Theo lối mòn có đánh dấu, tránh nghỉ trong lòng suối cạn khi có mây giông ở thượng nguồn, nhìn kỹ trước khi đặt tay vào khe đá vì có rắn, bò cạp. Báo người khác lộ trình khi đi đường xa.

Có được bước vào thảm hoa để chụp ảnh không?

Không nên. Cây non bị giẫm không ra được hạt cho những năm sau, và một cuối tuần đông người có thể biến thảm hoa thành lối mòn mới. Hãy ngồi ở mép lối đi, hạ điện thoại sát tầm hoa để chụp; ở nhiều nơi giẫm, nằm hay bẻ hoa còn bị phạt.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138